லிங்கோத்பவத்தின் இந்த புனித கதை, கர்வத்தை துறந்து பணிவுடன் இறைவனை அணுக வேண்டும் என்ற ஆன்மீக பாடத்தை நமக்கு போதிக்கிறது. திருவண்ணாமலையில் உள்ள ஶிவலிங்கத்தை வணங்குவது, அந்த சாஷாத் லிங்கோத்பவரை வணங்குவதற்கு சமம் என்பது பக்தர்களின் உறுதியான நம்பிக்கை.

பசுமையான மலைப்பகுதியில் அமைந்திருக்கும் ஸ்ரீ அருணாசலேஶ்வரர் கோயிலின் பிரமாண்ட ராஜகோபுரம், வானத்தை முட்டும் வகையில் உயர்ந்து நிற்கிறது. இது சாஷாத் ஶிவலிங்கமாக போற்றப்படும் அருணாசல மலையுடன் இணைந்து, பக்தர்களுக்கு மறக்க முடியாத தெய்வீக தரிசனத்தை அளிக்கிறது.

இந்த தீர்த்தங்கள் தவிர, நந்தி தீர்த்தம், கணபதி தீர்த்தம், துர்க்கை தீர்த்தம், சூரிய தீர்த்தம், சந்திர தீர்த்தம், ஸரஸ்வதி தீர்த்தம் உள்ளிட்ட பல புனித நீர்நிலைகள் உள்ளன. ஒவ்வொரு தீர்த்தமும் வெவ்வேறு தேவதைகளால் வழிபடப்பட்டவை. சிவராத்திரி, பிரதோஷம், திருவாதிரை போன்ற சிறப்பு தினங்களில் இத்தீர்த்தங்களில் நீராடி வழிபடுவது மகா புண்ணியம் தரும். வட்ட வடிவில் அமைந்துள்ள கோயிலின் ஒவ்வொரு பிராகாரத்திலும் தீர்த்தங்கள் உள்ளன, இவை ஒவ்வொன்றும் ஆன்மீக சக்தி நிறைந்தவை.

கர்த்திகை தீபத்தின் போது, கோயிலில் பல்வேறு சிறப்பு நிகழ்ச்சிகள் நடைபெறுகின்றன. பஞ்சமூர்த்தி உற்சவம், அன்னாபிஷேகம், அர்த்த ஜாம பூஜை உள்ளிட்ட பல புனித வழிபாடுகள் செய்யப்படுகின்றன. மலை உச்சியில் தீபம் ஏற்றும் நேரத்தில், லட்சக்கணக்கான பக்தர்கள் "அண்ணாமலையா" என்று கோஷமிடும் காட்சி மறக்க முடியாதது. இந்த திருவிழாவில் பங்கேற்பது வாழ்நாளில் ஒருமுறை கிடைக்கும் அபூர்வ வாய்ப்பாகும்.

இந்த மஹான்களைத் தவிர, யோகி ராம்ஸுரத்குமார், பூஜ்ய ஸ்ரீ சந்திரசேகரேந்திர சரஸ்வதி ஸ்வாமிகள் (காஞ்சி பரமாசார்யார்), மற்றும் பல குருக்கள் திருவண்ணாமலையில் தங்கி தவம் செய்துள்ளனர். ஒவ்வொருவரும் அருணாசலத்தின் ஆன்மீக சக்தியை பற்றி பேசியுள்ளனர். இன்றும் ஸ்ரீ ரமணாஶ்ரமம், சேஷாத்ரி ஆஶ்ரமம் உள்ளிட்ட பல ஆஶ்ரமங்கள் இங்கு செயல்பட்டு, ஆன்மீக பாதையில் செல்ல விரும்புவோருக்கு வழிகாட்டுகின்றன.